Jaaroverzicht 2025
De CPNB nu | De campagnes van 2025
Lezen verrijkt mens en maatschappij. Daarom zet Stichting CPNB zich 365 dagen per jaar in om Nederlanders méér te laten lezen, kopen en lenen. In dit jaaroverzicht lees je meer over de boekenmarkt, over de campagnes voor boekhandel, bibliotheek en uitgeverij en over de samenwerkingsverbanden en organisatie ter bevordering van lezen en boekbezit.
Voorwoord
Hèhè
Een verzuchting, een uiting van opluchting, een stoplap. Hèhè, 2025 zit erop? Nee, het was de titel van de zeer succesvolle themauitgave van Paulien Cornelisse ter ere van de negenstigste Boekenweek – ook de eerste keer dat na een levendige discussie de term ‘essay’ verdween.
In dit jaaroverzicht lees je alles over die feestelijke Boekenweek, met de bijzondere blinde auditie voor het Boekenweekgeschenk die resulteerde in de uitverkiezing van De krater van Gerwin van der Werf. De Boekenweek en de Kinderboekenweek zijn de hoogtepunten van het leesjaar. Ook in 2025 was een stijging te zien van het aantal verkochte en uitgeleende fysieke en e- en audioboeken tijdens deze campagnes.
Heel Nederland las Onder de paramariboom van Johan Fretz, Kevin Hassing schreef het Kinderboekenweekgeschenk Lexi en het echtpaar Dieter en Ingrid Schubert tekenden voor Rinus, het Prentenboek van het Jaar.
Ook bij Hebban en Hebban in de Klas kwamen dit jaar nieuwe ideeën tot bloei. De website van Hebban werd bovendien stevig onder handen genomen. Ruim 30.000 lezers gingen de Hebban Reading Challenge aan, 14% meer dan vorig jaar en dit leidde tot een totaal van 700.000 gelezen boeken. Hebban in de Klas werd uitgebreid binnen het voortgezet onderwijs. Daarnaast is de introductie in het basisonderwijs een stap verder gebracht.
De omzet van het fysieke boek hield min of meer stand, wel werden er minder fysieke boeken verkocht en uitgeleend dan in 2024. E-boeken en luisterboeken laten groei zien, zowel via de bibliotheek als de verschillende platforms.
In de eerste helft van het jaar trok CPNB met alle bondgenoten uit het boekenveld succesvol ten strijde tegen de verhoging van het btw-tarief op boeken, die nu definitief is afgewend. Tot slot was 2025 het laatste volle jaar van Eveline Aendekerk als gewaardeerde en geliefde CPNB-directeur.
Dankzij de inzet en creativiteit van schrijvers, dichters, illustratoren, maar ook uitgevers, boekhandelaren en bibliotheken was 2025 een vruchtbaar jaar. We kunnen natuurlijk eigenlijk gewoon even/onomwonden* stellen dat dit hartverwarmend is.
* doorhalen wat niet van toepassing is: met of zonder ‘sfeerwoorden en gezelligmakers’ van Paulien Cornelisse.
Juni 2026
Caroline Reeders
Directeur-bestuurder Stichting CPNB (a.i.)
De CPNB en de markt
Uitdagend jaar in een krimpende markt
Wie leest heeft een goed verhaal. Daarom verbindt Stichting CPNB mensen met boeken. Zorgen over teruglopende leesvaardigheid en ‘banned books’ leidden in 2025 tot een nadruk op samenwerking tussen boekenvak, bibliotheken, onderwijs en overheid. Onze campagneprestaties vormden deels tegenwicht aan een krimpende boekenmarkt.
De markt in 2025
De boekenmarkt liet in 2025 een krimp zien. Sinds dit jaar worden de cijfers van méér retailers in het onderzoek meegenomen, waardoor we een steeds beter beeld van de markt hebben. Waar we in eerdere jaren spraken over een stabiele boekenmarkt van 43 miljoen verkochte boeken, zien we met terugwerkende kracht dat de afgelopen vijf jaar tussen de 44 en 46 miljoen boeken werden verkocht. Lezers kochten in 2025 in totaal ruim 44 miljoen boeken, met een totale waarde van ruim 697 miljoen euro. De afzet is gedaald ten opzichte van 2024 (-3%), de omzet bleef nagenoeg gelijk. Met name de verkoop van Nederlandstalige fysieke boeken stond onder druk, deze daalde met 4%, een duidelijke daling ten opzichte van eerdere jaren. Tegelijkertijd zette de groei van digitale consumptie verder door: streaming van luisterboeken groeide sterk en ook digitale uitleningen via bibliotheken namen toe.
De maatschappelijke relevantie van lezen bleef onverminderd groot. De zorgen over teruglopende leesvaardigheid onder jongeren en de groei van laaggeletterdheid zorgden voor een sterke nadruk op samenwerking tussen boekenvak, bibliotheken, onderwijs en overheid. Daarnaast speelde het maatschappelijke debat over vrijheid van expressie, inclusiviteit en zogenoemde ‘banned books’ een grotere rol binnen het boekenvak. Onder de noemer #vrijheidiseenopenboek werd hier in 2025 gezamenlijk aandacht voor gevraagd.
Strategische doelstelling bijgesteld
2025 was het tweede jaar van de meerjarenstrategie ‘1 bezoek en 1 boek meer’, waarmee de CPNB samen met boekhandels, uitgeverijen en bibliotheken werkt aan het vergroten van de impact van campagnes op lezen, kopen en lenen van boeken. De focus lag ook in 2025 nadrukkelijk op de laagfrequente koper: de grootste groep Nederlanders die slechts af en toe een boek koopt. In 2025 was de zichtbaarheid van de Boekenweek onder alle kopersgroepen lager dan in 2024 (de editie met de familie Chabot; voor de zichtbaarheid een uitzonderlijke goed jaar), zo ook onder laagfrequente kopers. We zagen tegelijkertijd dat de conversie steeg, zeker onder laagfrequente kopers: zij gaven vaker aan dat ze naar aanleiding van de Boekenweek boeken in huis haalden. Tijdens Zomerlezen steeg zowel de zichtbaarheid als conversiegraad onder laagfrequente kopers; de NS Publieksprijs presteerde ongeveer even goed als in 2024.
In 2025 werd de strategische doelstelling voor 2028 opnieuw tegen het licht gehouden. De oorspronkelijke ambitie om de campagne-impact op de afzetmarkt met 50% te vergroten bleek, door stijgende mediakosten, gelijkblijvende of dalende budgetten en een krimpende markt, niet langer realistisch. Daarom is besloten het doel bij te stellen naar een groei van circa 25% in 2028. De strategische koers blijft daarbij ongewijzigd: de CPNB blijft investeren in impact- en marktvergroting, met nadrukkelijke aandacht voor de laagfrequente koper.
Campagneprestaties
Binnen de campagnes vielen vooral de Boekenweek en Kinderboekenweek positief op. Tijdens beide campagneperioden werden meer boeken verkocht dan in 2024. De Kinderboekenweek realiseerde zelfs de hoogste totaalafzet van Nederlandstalige kinderboeken binnen de meetperiode 2019-2025.
Daarnaast werd in 2025 volop gewerkt aan de verdere ontwikkeling van Hebban en Hebban in de Klas.
De Hebban-app werd meer dan 70.000 keer gedownload en de Hebban Reading Challenge liet opnieuw sterke resultaten zien, met ruim 31.000 deelnemers en meer dan 700.000 gelezen boeken. Onderzoek bevestigde opnieuw dat deelname aan de Reading Challenge leidt tot meer lezen, kopen en lenen van boeken. Tegelijkertijd werd gewerkt aan de vernieuwing van Hebban.nl en aan de uitbreiding van Hebban in de Klas richting het primair onderwijs.
Btw en beleid
Op beleidsmatig vlak speelde de btw-discussie een belangrijke rol. Samen met GAU en KBb zette de CPNB zich intensief in om de aangekondigde verhoging van het lage btw-tarief op boeken tegen te houden. In 2025 werd definitief bevestigd dat het verlaagde btw-tarief behouden blijft.
Daarnaast werd een breed stakeholdersonderzoek uitgevoerd onder boekhandels, uitgeverijen, bibliotheken, auteurs en onderwijsprofessionals, waarmee nieuwe inzichten zijn opgehaald voor de toekomst van het boekenvak en de rol van de CPNB daarin.
Oog op de toekomst
Financieel sloot de CPNB het jaar met een positief resultaat af, hoger dan begroot. Dit resultaat werd onder meer gerealiseerd door sterke campagneprestaties en hogere advertentie-inkomsten van Hebban, ondanks wat achterblijvende sponsorinkomsten. Sponsoring en fondsenwerving blijven ook voor de komende jaren een belangrijk aandachtspunt, mede doordat enkele grote sponsorcontracten richting 2027 aflopen.
Voor 2026 blijft de CPNB inzetten op verdere vergroting van de impact van campagnes, versterking van Hebban en Hebban in de Klas, nauwere samenwerking met bibliotheken en onderwijs, en het realiseren van financiële continuïteit op lange termijn.
365 dagen inspiratie
De campagnes van 2025
Met inspirerende campagnes en lezerscommunity Hebban brengt de CPNB mensen in beweging naar boekhandel en bibliotheek. Bekijk de terugblik op onze activaties, evenementen en bekroningen van 2025.
Samenwerkingen
Leesbevordering doe je samen
Sponsoren en partners hielpen ook in 2025 de CPNB om de meerwaarde van het lezen en van boeken te promoten onder jong en oud.
Strategische partners
In 2025 waren de volgende strategische partners onontbeerlijk om een vuist te maken in het veld van leesbevordering:
Groep Algemene Uitgevers (GAU)
Lees meerLees minder
De Stichting CPNB is opgericht in 1983 door de Groep Algemene Uitgevers (GAU) en de Koninklijke Boekverkopersbond (destijds nog de Nederlandse Boekverkopersbond). In 2001 kwam daar de Vereniging van Openbare Bibliotheken (VOB) bij. Deze drie brancheorganisaties verschaffen een deel van het basisbudget van de CPNB, dat via contributieheffing bij de leden wordt opgehaald. De leden van de GAU vertegenwoordigen zo’n 80% van de algemene boekenmarkt.
Aan alle campagnes van de CPNB kunnen leden meedoen, dat varieert van het inzenden van titels voor prijzen en tiplijsten tot het adverteren in uitgaven gerelateerd aan campagnes, zoals de Voorleesgids en Kinderboekenweekkrant. Daarnaast ondersteunen uitgevers ieder jaar hun auteur als die is uitgenodigd om bijvoorbeeld het Boekenweek- of het Kinderboekenweekgeschenk te schrijven. De GAU ondersteunt daarnaast expliciet de Griffels en Penselen en Goed Verhaal (voorheen: Boekenweek van Jongeren). De CPNB heeft regelmatig overleg met een klankbordgroep waarvan de samenstelling door de GAU wordt bepaald.
Koninklijke Boekverkopers Bond (KBb)
Lees meerLees minder
De Stichting CPNB is opgericht in 1983 door de Groep Algemene Uitgevers (GAU) en de Koninklijke Boekverkopersbond (destijds nog de Nederlandse Boekverkopersbond). In 2001 kwam daar de Vereniging van Openbare Bibliotheken (VOB) bij. Deze drie brancheorganisaties verschaffen een deel van het basisbudget van de CPNB, dat via contributieheffing bij de leden wordt opgehaald. CPNB maakt campagnematerialen en -uitgaven die door boekhandels kunnen worden ingekocht. Soms betreft het exclusieve producten zoals het Boekenweek- en het Kinderboekenweekgeschenk. De CPNB heeft regelmatig overleg met een klankbordgroep waarvan de samenstelling door de KBb wordt bepaald.
Vanaf 1 januari 2025 is De Nederlandse Boekenbon, de cadeaukaart die door de KBb wordt uitgegeven, de eerste hoofdsponsor van hebban.nl.
Vereniging van Openbare Bibliotheken (VOB)
Lees meerLees minder
De Stichting CPNB is opgericht in 1983 door de Groep Algemene Uitgevers (GAU) en de Koninklijke Boekverkopersbond (destijds nog de Nederlandse Boekverkopersbond). In 2001 kwam daar de Vereniging van Openbare Bibliotheken (VOB) bij. Deze drie brancheorganisaties verschaffen een deel van het basisbudget van de CPNB, dat via contributieheffing bij de leden wordt opgehaald.
De VOB heeft vier campagnes uitgekozen waar zij de focus op legt en die vervolgens door POI’s actief worden ondersteund: in 2025 waren dat De Nationale Voorleesdagen, Heel Nederland Leest, de Kinderboekenweek en Goed Verhaal. Aan de overige campagnes van de CPNB kunnen bibliotheken ook meedoen. De CPNB heeft regelmatig overleg met de POI’s en met de marketingcommissie van de VOB.
NBD Biblion
Lees meerLees minder
NBD Biblion is overall partner van alle B2B-elementen van de CPNB-campagnes gericht op leesbevordering. Vanaf 2020 bestellen bibliotheken hun CPNB-campagnematerialen bij NBD Biblion. De overstap naar bestellen via de webshop van NBD Biblion en het voeren van standaardpakketten levert bibliotheken een efficiëntieslag op en maakt het mogelijk campagnematerialen voor nog scherpere prijzen aan te bieden. Daarnaast werken NBD Biblion, Bibliotheekblad en CPNB samen voor de prijs Jeugdspecialist van het jaar.
Stichting Lezen
Lees meerLees minder
De samenwerking tussen de CPNB en Stichting Lezen gaat ver terug. Sinds 2003 besteedt Stichting Lezen de organisatie van De Nationale Voorleesdagen uit aan de CPNB; in nauwe samenwerking wordt de invulling bepaald. Stichting Lezen is ook inhoudelijk partner bij de jongerencampagne een Goed Verhaal (voorheen Boekenweek van Jongeren), Heel Nederland Leest Junior en de Kinderjury.
Eén keer per jaar worden alle kinderboekencampagnes van de CPNB en Stichting Lezen aangeboden aan alle basisscholen in de vorm van de Kinderboekenaanbieding Onderwijs. Het gaat om De Nationale Voorleesdagen, Kinderboekenweek, Kinderjury, Heel De Klas Leest en De Nationale Voorleeswedstrijd. Deze gids bevat bovendien de nodige inzichten over leesonderwijs uit onderzoek van Stichting Lezen: inspiratie voor leerkrachten en extra stimulans om mee te doen. Stichting Lezen is partner én medefinancier van deze onderwijsgids.
Vanaf 2020 werken Stichting Lezen, CPNB en docent Emma Kustermans aan Hebban in de Klas, een digitaal klaslokaal binnen de Hebban-community waar leerlingen en docenten in een veilige, afgeschermde omgeving leestips met elkaar delen.
Koninklijke Bibliotheek
Lees meerLees minder
Naast gewaardeerd partner in de Leescoalitie, gaat de relatie tussen de CPNB en de Koninklijke Bibliotheek (KB) lang terug. Concreet heeft de KB vijf jaar lang de Kinderjury financieel ondersteund. In 2020 is dit in een andere vorm voortgezet: om het digitaal lezen bij kinderen en jongeren te stimuleren wordt aangehaakt bij de Kinderjury en de Boekenweek voor Jongeren. Vanaf 2023 wordt het digitaal lezen bij jongeren ondersteund in de vier focuscampagnes (De Nationale Voorleesdagen, Kinderboekenweek, Boekenweek van Jongeren, Heel Nederland Leest), aangevuld met Zomerlezen en de Kinderjury.
Voor de Top 100 Meest uitgeleende boeken levert de KB data op het gebied van e-lending. Samen met Stichting Lezen, CPNB, KVB en Stichting Marktonderzoek Boekenvak is KB opdrachtgever voor de consumentenonderzoeken die GfK vier keer per jaar uitvoert. Daarnaast zijn de data die KB beschikbaar stelt, o.a. via de Bibliotheekmonitor, onontbeerlijk voor de rapportages van de CPNB.
Ministerie van OCW
Lees meerLees minder
Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) heeft de afgelopen jaren met ondersteuning van een groot aantal projecten handen en voeten gegeven aan het belang van lezen en leesplezier. De doorontwikkeling van het digitale onderwijsplatform Hebban in de Klas mocht rekenen op een financiële bijdrage voor de jaren 2023 tot en met 2027, waardoor leesbevordering ook in het digitale domein een toekomst heeft.
rijksoverheid.nl/ministeries/ministerie-van-onderwijs-cultuur-en-wetenschap
DPG Media
Lees meerLees minder
DPG Media en Stichting CPNB sloten in december 2021 een meerjarig partnership om het leesplezier onder kinderen te vergroten. DPG Media is strategisch partner van de Kinderboekenweek en van de Kinderjury. DPG Media zet niet alleen verschillende titels in het teken van de Kinderboekenweek en de Kinderjury. Ook hebben ze speciaal voor leerkrachten een masterclass-serie ‘Voorlezen voor leraren’ gemaakt, die onderdeel is van het Kinderboekenweek Lespakket. Verder zetten zij jaarlijks Mezza in tijdens de Kinderboekenweek, waarbij twintig pagina’s Kinderboekenweekkrant onderdeel zijn van Mezza in het weekend van de Kinderboekenweek. Samen met CPNB organiseert DPG Media het Kinderjury Event en brengen zij de Kinderboekenweek én de Kinderjury d.m.v. diverse activaties onder de aandacht.
NS draagt lezen een warm hart toe, want reizen met de trein is tijd voor jezelf, tijd om te lezen. NS is daarom al sinds 2001 trotse partner van de CPNB. NS sponsorde tot en met 2022 jaarlijks drie campagnes: Boekenweek, Kinderboekenweek en NS Publieksprijs. In 2023 sponsorde NS nog de campagne Zomerlezen. In 2025 – en sinds 2001 – was NS naamgevend partner van de NS Publieksprijs.
Bij vakantie denk je aan boeken. Onder het motto ‘Je zomer begint met boeken’ vonden CPNB en TUI, marktleider in de Nederlandse reisbranche, elkaar in hun missie om lezen te bevorderen en ontspanning te vergroten. TUI sponsorde in 2019 niet alleen de Spannende Boeken Weken maar verbond zich ook drie maanden lang aan Zomerlezen met de TUI Top 25 Zomerboeken. CPNB en TUI wonnen in 2019 de bronzen SponsorRing in de categorie Maatschappij. TUI werd door de coronamaatregelen zo hard getroffen dat de activatie in 2020 veel kleiner was. In 2021 was er daarom geen samenwerking, maar sinds 2023 is TUI weer partner van Zomerlezen. Om vakantiegangers te stimuleren te gaan lezen, ondersteunde TUI ook dit jaar deze campagne met verschillende acties. Iedere vakantie begint immers met boeken. Hoofdrol in 2025 hierbij speelde De stilte, het boek van Anya Niewierra dat zich afspeelt in de mergelgrotten van Valkenburg.
Overige partners en sponsoren
ABN AMRO
Lees meerLees minder
In 2025 bracht ABN AMRO het boekje Ik begin uit, met vijftien inspirerende verhalen van kinderen en bekende Nederlanders. Hiermee willen ABN AMRO en haar partners laten zien wat de kracht van sport, kunst en cultuur is en dat een klein steuntje in de rug het verschil kan maken. Met deze samenwerking onderschrijft de Kinderboekenweek het initiatief en de boodschap van het boekje. Vanaf de eerste dag van de Kinderboekenweek konden kinderen en docenten Ik begin gratis online bestellen.
Afûk
Lees meerLees minder
Sinds Leeuwarden in 2018 Culturele Hoofdstad van Europa werd werkt Stichting CPNB samen met Afûk door een Friese editie van het Boekenweekgeschenk uit te brengen tijdens de Boekenweek. In 2025 verscheen de Fryske edysje van het Boekenweekgeschenk van Gerwin van der Werf: De krater.
Primeur in 2025: voor het eerst werd het Prentenboek van de Kinderboekenweek uitgebracht in een Friese vertaling: De kening sûnder hynder van Levina van Teunenbroek en Charlotte Bruijn.
Boekenbon
Lees meerLees minder
In de cadeaucampagne ‘Geef meer met een boek’ voor Moeder- en Vaderdag tipt de CPNB actuele boeken én de Boekenbon, de cadeaukaart van lezend Nederland. Vanaf 1 januari 2025 sponsort de Nederlandse Boekenbon als eerste de online lezerscommunity Hebban.
Boomerang
Lees meerLees minder
Bereik genereren met lef, dat is Boomerang. In 2020 verwelkomde de CPNB Boomerang als partner in haar missie om zoveel mogelijk Nederlanders te inspireren om te gaan lezen. Boomerang zet zich in door de gedichten bij campagnes als de Boekenweek, Kinderboekenweek en Zomerlezen in 100.000-voud beschikbaar te stellen via hun welbekende kaartenrekken op culturele locaties.
In 2025 bracht de CPNB met behulp van Boomerang poëziekaarten in omloop van Gershwin Bonevacia, Esther Jansma en Rian Visser.
Vanaf april 2020 bestellen boekhandels de campagne-artikelen van de CPNB via CB Online. Deze overstap is het gebruiksgemak voor de bestellers en de efficiency van het bestelproces ten goede gekomen. Per campagne vindt nauw overleg plaats met CB over de logistieke afhandeling zodat alle CPNB-materialen en geschenkuitgaven tijdig geleverd worden aan de boekhandels.
de Bibliotheek op school
Lees meerLees minder
Kinderjury is een van de zes landelijke leesprojecten waaraan door scholen en bibliotheken meegedaan kan worden in het kader van de bouwsteen Activiteiten van het programma de Bibliotheek op school voor het primair onderwijs. Dat betekent dat leesmediaconsulenten van de bibliotheek op dBos-scholen die meedoen aan De Kinderjury aandacht besteden aan de campagne en leerkrachten ondersteunen. De Bibliotheek op school ondersteunt daarnaast de educatieve lessen bij Heel De Klas Leest (voorheen Nederland Leest Junior). Hierbij lezen leerlingen in de leeftijd 10 t/m 14 jaar klassikaal een boek dat aansluit bij de belevingswereld van deze leeftijdsgroep. Leerlingen van de bovenbouw voortgezet onderwijs (15+) lezen het boek dat centraal staat in Heel Nederland Leest, de campagne voor volwassenen.
De Grote Vriendelijke Podcast
Lees meerLees minder
Vanaf 2021 werken Hebban en De Grote Vriendelijke Podcast samen om De Grote Vriendelijke 100 te presenteren, de lijst met honderd favoriete kinderboeken aller tijden volgens volwassenen.
Familiepark Drievliet
Lees meerLees minder
De Kinderboekenweek 2025 stond met het thema Vol avontuur! in het teken van avonturen beleven door het lezen van boeken. Maar ook mét een boek beleefden kinderen dit jaar extra veel avontuur. Het Kinderboekenweekgeschenk Lexie van Kevin Hassing was namelijk een maand lang geldig als ticket voor Avonturenpark Hellendoorn (Overijssel) of Familiepark Drievliet (Zuid-Holland).
Van 4 oktober t/m 2 november 2025 kregen kinderen t/m 12 jaar op vertoon van het Kinderboekenweekgeschenk eenmalig gratis toegang tot een van beide pretparken, mits zij worden begeleid door minimaal één betalende volwassene per kind.
Eenvoudig Communiceren
Lees meerLees minder
Sinds 2021 is uitgeverij Eenvoudig Communiceren partner van Heel Nederland Leest. Eenvoudig Communiceren verzorgt de hertaling van het centrale boek in de campagne. Zo verscheen in 2025 Onder de paramariboom van Johan Fretz in makkelijke taal, zodat ook mensen die minder makkelijk lezen, kunnen meedoen met deze landelijke campagne.
Filter
Lees meerLees minder
Vanaf 2023 heeft Filter in samenwerking met de CPNB een nieuwe vertaalprijs in het leven geroepen, de Vertaalprijs voor kinder- en jeugdliteratuur, die ondersteund wordt door het Nederlands Letterenfonds.
Fonds XL en Vereniging Onbeperkt Lezen
Lees meerLees minder
Vanaf 2013 maken Fonds XL en Vereniging Onbeperkt Lezen het mogelijk dat er een grootlettereditie (XL) van het Heel Nederland Leest-boek en het Kinderboekenweekgeschenk kan worden gemaakt. In 2025 kwam daar het boek bij dat centraal staat in Heel De Klas Leest. In 2021 besloten beide partijen de editie in makkelijke taal van Heel Nederland Leest financieel te ondersteunen.
Avonturenpark Hellendoorn
Lees meerLees minder
De Kinderboekenweek 2025 stond met het thema Vol avontuur! in het teken van avonturen beleven door het lezen van boeken. Maar ook mét een boek beleefden kinderen dit jaar extra veel avontuur. Het Kinderboekenweekgeschenk Lexie van Kevin Hassing was namelijk een maand lang geldig als ticket voor Avonturenpark Hellendoorn (Overijssel) of Familiepark Drievliet (Zuid-Holland).
Van 4 oktober t/m 2 november 2025 krijgen kinderen t/m 12 jaar op vertoon van het Kinderboekenweekgeschenk eenmalig gratis toegang tot een van beide pretparken, mits zij worden begeleid door minimaal één betalende volwassene per kind.
Illustratie Ambassade
Lees meerLees minder
Vanaf 2021 organiseert de Illustratie Ambassade een reizende expositie van de Penseelwinnaars. Zo’n twaalf bibliotheken en boekhandels doen mee. De Illustratie Ambassade is het (digitale) platform voor illustratie. Zij is daarmee een groot (inter)nationaal podium voor Nederlandse illustratoren voor een breed publiek.
Kinderboekenambassadeur
Lees meerLees minder
Van maart 2024 tot maart 2026 is Rian Visser de Kinderboekenambassadeur, de auteur die het twee jaar lang tot haar taak rekent het belang van lezen door kinderen breed onder de aandacht te brengen. De ambassadeur is aangesteld door Stichting Lezen en het Nederlands Letterenfonds in samenwerking met De Schrijverscentrale en de CPNB.
In maart 2026 is Rian Visser opgevolgd door Astrid Sy.
Kinderboekenmuseum
Lees meerLees minder
In 2021 vierden de Griffels hun 50-jarig jubileum: het Kinderboekenmuseum maakte een installatie waardoor kinderen op speelse wijze ontdekken hoe ze de schrijver kunnen worden van een Griffel-winnend boek. In 2025 waren de originele prenten van de winnaars van de Zilveren Penselen én het Gouden Penseel voor de vijfde keer tijdens de Kinderboekenweek te zien in het museum.
Kinderen voor Kinderen
Lees meerLees minder
Vanaf 2012 bracht de samenwerking met Kinderen voor Kinderen een heel ander element in bij de Kinderboekenweek en de bijbehorende lespakketten: door een kinderboekenschrijver wordt een campagnelied geschreven dat tot en met 2021 door Tjeerd Oosterhuis op muziek werd gezet. In 2022 nam onder andere Willem Laseroms dit over. De begeleidende clip op YouTube wordt volop ingezet door leerkrachten. De choreografie is ieder jaar van team Lucia Marthas.
KVB Boekwerk
Lees meerLees minder
Stichting CPNB is samen met GAU, KBb, Stichting Lezen en het Nederlands Letterenfonds partner in KVB Boekwerk, het kennis- en innovatieplatform van de boekensector. De CPNB en KVB Boekwerk werken vanaf 2021 nauw samen, onder andere in het samenstellen en presenteren van de jaarcijfers van het boekenvak die samen met de Top 100 jaarlijks in januari bekendgemaakt worden.
Leescoalitie
Lees meerLees minder
De Leescoalitie is een samenwerkingsverband van organisaties die elk vanuit een andere taakstelling bezig zijn met leesbevordering. Dat zijn Stichting Lezen, Stichting Lezen & Schrijven, het Literatuurmuseum/Kinderboekenmuseum, VOB, KB, Nederlands Letterenfonds en de CPNB. In 2022 kwamen daar de Taalunie, de Schrijverscentrale en de Schoolschrijver bij. In oktober 2020 presenteerde de Leescoalitie het manifest Oproep tot een ambitieus leesoffensief, ‘een dringend beroep op de Onderwijs- én Cultuurpoot van OCW om gezamenlijk te komen tot een actief en inclusief leesbeleid, waarin leesplezier een essentiële rol vervult.’
Een innovatieve manier om jongeren tussen de 15 en 18 met plezier aan het lezen te krijgen is Readification: een project van de Leescoalitie en Ubisoft, een van ’s werelds grootste gameontwikkelaars, helemaal in het kader van het Leesoffensief. Dat project liep door tot en met 2024. In 2023 en 2024 liep de gezamenlijke campagne Springlezend. Zowel de website als de online talkshow ‘Springlezend LIVE’ vormen een plek waar leerkrachten elkaar kunnen inspireren om een rijke leesomgeving op school of in de klas te creëren. Vanaf 2025 vallen beide onder beheer van Stichting Lezen. De Leescoalitie ging vanaf december 2024 verder met de collectieve campagne Wie leest heeft een goed verhaal die voor ten minste drie jaar wordt georganiseerd
Museumvereniging
Lees meerLees minder
Naar aanleiding van de 90e Boekenweek is een samenwerking gestart met de Museumvereniging; het Boekenweekgeschenk gold in 2025 als toegangskaart voor het museum op de laatste zondag van de Boekenweek.
In 2026 wordt deze samenwerking voortgezet.
Nationaal Comité 4 en 5 mei
Lees meerLees minder
Samen met het Nationaal Comité 4 en 5 mei is de CPNB co-uitgever van de jaarlijkse dubbeluitgave met de toespraken voor 4 en 5 mei. In 2025 was dat de 4 mei-voordracht ‘Een gewoon gezin’ van Philip Freriks en de 5 mei-compilatie ’80 jaar vrijheid in 8 verhalen’ .
Nederlands Letterenfonds
Lees meerLees minder
Het Letterenfonds is al sinds het begin van de Boekenweek van Jongeren (tegenwoordig een Goed Verhaal) een gewaardeerd partner die deze campagne mede mogelijk maakt met belangrijke elementen als het geschenkboek 3PAK en de schrijverstournee Literatour. Daarnaast financiert het Letterenfonds de bouw van de Leesapp van de CPNB, in eerste instantie voor Heel Nederland Leest.
Passend Lezen
Lees meerLees minder
Al geruime tijd doet Passend Lezen jaarlijks actief mee aan de campagnes van de CPNB. Zij promoot deze ook zeer actief onder haar klanten. Deze bibliotheek voor mensen met een leesbeperking biedt de geschenken die horen bij de CPNB-campagnes in aangepaste vorm aan.
Stichting Van Beuningen/Peterich-fonds
Lees meerLees minder
Poëzie wordt een zeer warm hart toegedragen door het Van Beuningen/Peterich-fonds. Jarenlang ondersteunde het fonds de Poëzieweek, die in 2020 voor het laatst door de CPNB werd georganiseerd. Tegelijkertijd besloot de CPNB aan poëzie geen aparte campagne te wijden maar het hele jaar door aandacht voor poëzie te vragen in de bestaande CPNB-campagnes. Dit gebeurde al in de Boekenweek en daar kwamen in 2020 Zomerlezen en de Kinderboekenweek bij. Mogelijk gemaakt door het Van Beuningen/Peterich-fonds.
Stichting Speelgoed
Lees meerLees minder
Stichting CPNB en Speelgoed van het Jaar hebben in 2023 een driejarig partnership getekend om samen te werken rondom de Kinderboekenweek. Lezen en spelen zijn belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen en dankzij deze samenwerking worden kinderen gestimuleerd te lezen en creatief te denken en bezig te zijn. In 2025 werden klassen uitgenodigd om de duurzaamheid van hun speelgoed te testen, middels een poster in de lespakketten van de Kinderboekenweek.
Super Chill
Lees meerLees minder
In 2024 is Stichting Super Chill partner geworden van de Kinderboekenweek. Op de Kinderboekenweek-boekenlegger, die werd verspreid via scholen, boekhandels en bibliotheken, communiceerde de Kinderboekenweek hoe je middels Super Chill je hoofd leeg kan maken om met een fris en rustig koppie te kunnen lezen. Super Chill is een app voor kinderen vanaf zes jaar om de super powers in je koppie te ontdekken. In de app staan eenvoudige, leerzame oefeningen die helpen om beter om te gaan met prikkels en emoties. Het grote succes van 2024 werd in 2025 herhaald met behulp van een les, een poster en boekenleggers.
Winq
Lees meerLees minder
Samen met lifestyle magazine Winq organiseerde Hebban in 2025 de publieksverkiezing voor de Regenboog 100, de honderd beste queerboeken.
Het Regenbooggedicht 2025 van Babeth Fonchie Fotchind, mogelijk gemaakt door het Van Beuningen/Peterich-fonds werd in de aanloop naar Pride gepubliceerd in het zomernummer van Winq. Het gedicht ‘wij waren werd begeleid door een interview met de dichter. Zij trad ook op bij de Pride Talk in De Nieuwe Kerk Amsterdam.
Zeeman
Lees meerLees minder
Al sinds 1967 biedt Zeeman kwaliteit voor een lage prijs – een formule waar heel Nederland dol op is. Daarom werd ook in 2025 Heel Nederland Leest in alle 450 winkels door partner Zeeman gepromoot. In de campagneperiode prijkten ansichtkaarten met ‘Heel Nederland Leest Onder paramariboom’ op de Zeeman-toonbanken om de winkelbezoeker naar de bibliotheek te verwijzen.
Partners in onderwijs
In 2025 bereikte de CPNB kinderen en jongeren met de volgende campagnes en educatiepartners:
De Nationale Voorleesdagen | 0-6 jaar
Kinderboekenweek | 0-12 jaar
Kinderjury | 6-12 jaar
Heel De Klas Leest | 10-14 jaar
Goed Verhaal | 15-18 jaar
Rvt, bureau, financiën
Organisatie
Stichting CPNB is het marketingcommunicatiebureau van het boekenvak. Hoe zijn raad van toezicht, bureau en financiën georganiseerd om deze taak uit te voeren?
Organisatie
Raad van toezicht en directie
Stichting CPNB heeft een raad van toezicht met drie leden voorgedragen door elke convenantpartner en drie onafhankelijke leden waaronder de voorzitter. De raad van toezicht houdt toezicht op de directeur-bestuurder.
Rvt per 31 december 2025
- Lilianne Ploumen, voorzitter; senior adviseur Bureau Clara Wichman; voorzitter raad van toezicht NIDOS, Associate Human Rights in Practice (onafhankelijk).
- Nabila Bouabbouz, projectdirecteur Gebiedsontwikkeling bij Gemeente Amsterdam (onafhankelijk).
- Sam Hermans, directeur Bibliotheek Den Haag en Haags Gemeentearchief; lid bestuur Stichting Jaarlijkse Literatuurprijs; bestuurslid GO-fonds; bestuurslid Stichting Onderhandelingen Leenvergoedingen (namens VOB).
- Maaike le Noble, algemeen directeur Meulenhoff Boekerij (namens uitgevers).
- Jan Verhagen, directeur boekhandel Adr. Heinen; bestuurslid Libris B.V.; voorzitter Bestuur Emma District; bestuurslid Stichting Detailhandel Binnenstad Eindhoven (SDBE).
- René Repko, marketingexpert (onafhankelijk).
De raad van toezicht vergaderde in 2025 zes keer: op 13 februari, 16 april, 4 juli, 12 september, 31 oktober en 12 december.
Directie in 2025
Eveline Aendekerk, directeur-bestuurder
Per 1 april 2026 is Eveline Aendekerk teruggetreden als directeur-bestuurder en op interimbasis vervangen door Caroline Reeders.
Organisatie
Organisatiestructuur en personele bezetting
In 2025 is de eind 2022 ingevoerde marktgerichte indeling met vier teams (Hebban, Campagnes Volwassenen, Campagnes Kind & Jeugd en Bedrijfsvoering) voortgezet. De hoofden van deze vier afdelingen vormen samen met de directeur-bestuurder het kernteam (kt). In 2025 is besloten, vanwege de scope van het project Hebban in de Klas, daar een aparte managementfunctie voor te creëren. De vacature voor hoofd Hebban in de Klas in inmiddels ingevuld; het hoofd start per 1 juni 2026 en rapporteert rechtstreeks aan de directeur van CPNB.
Eind 2025 heeft Eveline Aendekerk besloten om, na ruim zeven jaar, te stoppen als directeur-bestuurder van CPNB. Vanaf april 2026 zal interim-directeur Caroline Reeders haar tijdelijk vervangen voor de duur van het wervingsproces voor een nieuwe directeur.
Sinds 2018 is er een personeelsvertegenwoordiging (pvt) actief. De pvt heeft advies- of instemmingsrecht en is bedoeld om personeel beter bij interne besluitvoering te betrekken. Er is een door het bestuur vastgesteld pvt-reglement. In 2025 zijn de voorzitter en een ander pvt-lid vervangen door twee nieuwe collega’s.
In 2025 bood de CPNB werkgelegenheid aan gemiddeld 28,6 fte (in 2024: 27,4 fte), zijnde 31 werknemers per eind 2025, waarvan zeven parttimers. In 2025 is de formatie uitgebreid met drie nieuwe medewerkers. Een van hen is aangenomen ter vervanging van een functie die daarvoor door een zzp’er werd ingevuld. Er zijn twee nieuwe functies bijgekomen: die van junior marktonderzoeker en coördinator Hebban in de Klas.
Organisatie
Financiën
De CPNB is een stichting zonder winstoogmerk. De gelden die zij ontvangt, worden alle aangewend ten dienste van haar missie. De CPNB heeft een kleine reserve die is vastgesteld door de rvt. Het jaarlijkse budget (inkomsten en uitgaven) van de CPNB ligt rond de zes miljoen euro.
Inkomsten
Waar komt het budget van de CPNB vandaan? Er zijn drie stromen van inkomsten:
Bijdrage van convenantpartners (22%)
De drie partners die aan de basis staan van de CPNB (respectievelijk de GAU, de KBb en de VOB) hebben zich via een convenant aan de CPNB verbonden. Zij betalen jaarlijks een vaste basisbijdrage. Daarnaast wordt er voor de GAU en KBb een extra bijdrage berekend op basis van een Referentie Netto Marge.
Campagneopbrengsten (59%)
Boekhandels, bibliotheken, uitgeverijen en scholen kunnen meedoen aan de campagnes en activiteiten van de CPNB door de aanschaf van uitgaven, promotiematerialen, lespakketten of de aanmelding voor prijzen en tiplijsten. Daarnaast vallen specifieke bijdragen van fondsen en instellingen aan campagnes onder deze opbrengstenstroom. Deze redelijk stabiele stroom van inkomsten was in 2025 goed voor 59% van het budget.
Inkomsten sponsoring (19%)
Net als in 2024 is het dit jaar helaas niet gelukt om het volledige sponsortarget te realiseren. De bijdrage van een aantal vaste sponsoren (Naïf, McDonald’s en Besties) is in 2025 weggevallen. Dit werd deels gecompenseerd door hogere advertentie-inkomsten van Hebban. Daarnaast is er in 2025 een nieuw sponsorcontract afgesloten met ABN AMRO.
Uitgaven
Waar geeft de CPNB het budget aan uit? Er zijn drie kostenstromen:
Campagnekosten (54%)
Het grootste deel van de kosten bedragen de out-of-pocket campagnekosten, alle kosten die de CPNB maakt voor de productie van promotiematerialen, organisatie van evenementen en media.
Personeel (36%)
De personele kosten bedragen ruim een derde van de begroting en bestaan naast salarissen en pensioenen onder meer uit externe inhuur. Deze kostenpost is over de afgelopen vijf jaar stabiel gebleven. In 2025 zijn er twee nieuwe functies bijgekomen (twee fte), een coördinator Hebban in de Klas en een junior analist.
Organisatiekosten (10%)
Organisatiekosten betreffen afschrijvingen, huur, IT-kosten, voorzieningen voor debiteuren en overige algemene kosten. De CPNB heeft over de laatste jaren een gemiddelde overhead van rond de 11%.
Organisatie
Nevenfuncties
Anne-Romee Coebergh
- Podcastmaker De Shortlist en VOL van Boeken voor Libris Blz.
Caroline Reeders
- Docent Nederlands op het Hervormd Lyceum Zuid, Amsterdam.
Wouter Rozema
- Auteur bij HarperCollins
- Bestuurslid Stichting Elspeet.
Rikky Schrever
- Organisatie Hotze de Roosprijs, i.o.v. gemeente Zaanstad.
Sander Verheijen
- Auteur bij Uitgeverij Volt
- Initiatiefnemer schrijverscollectief CrimeSquad.